Fiscaal pleidooi voor de familiebank

dinsdag 19 maart 2013 mr. H.Ph. Ruys 2274x gelezen

Een van de belangrijkste problemen in de Nederlandse economie op dit moment is het gebrek aan financieringsmogelijkheden voor huishoudens en ondernemingen, met name in het mkb. Banken zijn uiterst terughoudend in het verlenen van kredieten. Lenen binnen de familie- en kennissensfeer is een goed alternatief en een advieskans voor adviseurs. De familiebank kan een prachtig onderdeel zijn van de estate planning.

Volgens een recent rapport van De Nederlandsche Bank is het gebrek aan bereidheid van institutionele beleggers om te beleggen in Nederlandse hypotheken een belangrijke oorzaak van het gebrek aan financiering. Het is goed nieuws dat er onlangs een akkoord is getroffen waarbij pensioenfondsen een deel van de hypotheken van banken kunnen overnemen met staatsgarantie. Maar er is meer nodig.

 

Een andere mogelijkheid is kredietverschaffing in, zeg maar, het informele circuit. Ik noem dat familiebankieren. Het saldo op Nederlandse spaarrekeningen is in de afgelopen jaren gegroeid tot een bedrag van ruim 300 miljard. Het grote nadeel van het aanhouden van spaargeld is het geringe netto rendement. De lage rentes op spaarrekeningen en de 1,2% vermogensrendementsheffing van box 3 maken dat de meeste spaarders effectief interen op hun vermogen.

 

Het zou goed zijn als een deel van die 300 miljard zijn weg zou vinden naar mensen die een huis willen kopen of behoefte hebben aan ondernemerskrediet. Dat levert in de meeste gevallen een veel aantrekkelijker rendement op voor de belegger en betrokkenheid bij zijn investering. Er zij ook fiscale aspecten. Voor wie een lening verstrekt voor de aankoop van een woning is de rente - afgezien van de vermogensrendementsheffing van box 3 - onbelast. Voor de debiteur is de rente aftrekbaar als eigenwoningrente. Voor de stille vennoot in een onderneming is de winst belast als winst uit onderneming en het verlies is aftrekbaar. Bij een gewone lening aan een ondernemer is de rente onbelast en is er soms een vrijstelling in box 3.

 

De fiscus lijkt het familiebankieren met lede ogen aan te zien. Wellicht is het voor hen een ongrijpbaar fenomeen. Een voorbeeld van een nogal overtrokken reactie van een belastinginspecteur op een 'familiebankconstructie' zien we in een recente uitspraak van de rechtbank Noord-Nederland. Zoon leent 80.000 euro van vader, aflossingsvrij, voor onbepaalde tijd en tegen 8% rente. De belastinginspecteur is van mening dat het rentepercentage te hoog is. De zoon ontvangt in dezelfde periode ook schenkingen van vader. Dat zou kunnen leiden tot de gedachte dat de lening alleen wordt opgetuigd om te profiteren van fiscale voordelen. De inspecteur gaat er met gestrekt been in: hij stelt dat sprake is van een schijnconstructie, dat de rente te hoog is en stelt fraus legis (misbruik van recht). Allemaal moeilijk bewijsbare stellingen waarmee de rechtbank op vakkundige wijze korte metten maakt. Dit optreden van de belastingdienst is in mijn ogen geen goed signaal. De fiscus zou het familiebankieren juist moeten stimuleren, door informatie te verstrekken over de fiscale gevolgen van geldleningen aan familie en vrienden en de gevolgen zoals geaccepteerde rentepercentages en voorwaarden. Ook de wetgever zou dit op de agenda moeten zetten en de mogelijkheden verruimen.

 

Familiebankieren stimuleert het financieel bewustzijn en het ondernemerschap. Nederland is een land van ondernemers, geen land van spaarders. Wij Nederlanders hebben de banken uitgevonden om ons te helpen onze ambities te verwezenlijken. Nu worden we erdoor in de greep gehouden; dat is de omgekeerde wereld. Tijd dus voor een nieuwe strategie.

 

Er zit uiteraard een macro-economische tegenstrijdigheid in dit pleidooi. Elke miljard euro die opgenomen wordt van spaarrekeningen vergroot het 'spaartekort' van banken en dat maakt de kredietverschaffing door banken in principe nog moeilijker dan het al is. Maar het belang van de financiering voor de huizenmarkt en het mkb is zo immens dat dit op alle manieren mogelijk moet worden gemaakt. Als banken geld willen blijven verdienen aan particulieren en het mkb zullen zij zelf met oplossingen moeten komen, of genoegen nemen met kleinere marges.

 

Een totaaloplossing voor de crisis is het niet, maar vast en zeker een positieve impuls.

U moet eerst inloggen voordat u een reactie kunt plaatsen. Gebruik de knop rechtsboven om in te loggen.

Aanmelden nieuwsbrief

Schrijf u nu in voor de gratis nieuwsbrief van Taxence en ontvang dagelijks het laatste nieuws en informatie over andere relevante producten van Sdu Licent Academy.

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Contact

Taxence is een uitgave van Sdu Licent Academy

 

Maanweg 174

2516 AB Den Haag

 

Contactformulier

Taxence fiscaal nieuws voor professionals is een uitgave van Licent Academy.
© 2019 www.taxence.nl - alle rechten voorbehouden.