Staatssecretaris Heijnen informeert de Tweede Kamer over de wijze waarop de circulaire economie in Nederland ondersteund kan worden met fiscale prikkels.
De staatssecretaris licht in de kamerbrief toe op welke manieren het fiscale stelsel ingezet kan worden om de circulaire transitie in Nederland te versnellen. Fiscale maatregelen kunnen via heffingen en regelingen economische keuzes richting een circulaire economie aantrekkelijker maken voor producenten, consumenten en verwerkers. Dit is van belang omdat volgens het kabinet in het huidige lineaire systeem milieukosten vaak niet doorwerken in de prijs en duurzaam geproduceerde alternatieven onvoldoende worden beloond. Circulaire ondernemers vragen dan ook om een eerlijk speelveld, waarbij fiscale prikkels een belangrijk instrument zijn.
Fiscale instrumenten in de keten
Het bestaande pakket fiscale stimulansen bevat onder meer de afvalstoffenbelasting, de milieu-investeringsaftrek (MIA) en de willekeurige afschrijving milieubedrijfsmiddelen (Vamil). Dergelijke regelingen stimuleren milieuvriendelijke investeringen en recyclage. Tegelijkertijd onderkent het kabinet dat effectievere toepassing van fiscale instrumenten vaak een integrale benadering vraagt, waarin de hele keten van grondstof tot afvalverwerking wordt meegenomen. Nieuwe maatregelen, zoals een gerichte grondstofbelasting of een heffing op plastic producten, zouden daarbij vooral op EU-niveau moeten worden afgestemd om negatieve effecten op de concurrentiepositie en weglekrisico’s te voorkomen.
Het kabinet wijst daarnaast op de internationale ontwikkelingen: de EU stelt via regelgeving hogere eisen aan productontwerp, gebruik en inzameling, onder andere via de Ecodesign-verordening en de nieuwe Verpakkingsverordening. Op nationaal niveau zijn er verkenningen naar aanvullende maatregelen: bijvoorbeeld een heffing op eenmalige plastic verpakkingen, evenals beleidsopties gericht op het stimuleren van recycling en het gebruik van secundaire grondstoffen.
Samenhang en uitvoerbaarheid
Het kabinet benadrukt dat fiscale maatregelen altijd moeten passen binnen een breder beleidspakket en dat eventuele hervormingen uitvoerbaar moeten blijven. Toevoeging van extra fiscale regelingen vergroot de complexiteit van het stelsel. Besluitvorming over eventuele aanvullende maatregelen laat het kabinet over aan een volgend kabinet.
Geef een reactie