De Inspectie belastingen, toeslagen en douane (IBTD) vindt dat de Belastingdienst meer moet doen om onnodig doorprocederen te voorkomen. De inspectie doet vier aanbevelingen om de afwegingen bij hoger beroep en cassatie zorgvuldiger te maken en meer rekening te houden met de gevolgen voor burgers en ondernemers.
De IBTD onderzocht welke afwegingen de Belastingdienst maakt bij de keuze om door te procederen en welke waarborgen bestaan om onnodige procedures te voorkomen. Aanleiding was een motie van Kamerlid Inge van Dijk over de mogelijke meerwaarde van een Team Monitoring Hoger Beroep bij de Belastingdienst.
Doorprocederen kan grote financiële en emotionele gevolgen hebben voor burgers en ondernemers. Een procedure tot aan de Hoge Raad kan vijf tot zeven jaar duren. Volgens de IBTD is het belangrijk dat de Belastingdienst geschillen zo veel mogelijk de-escaleert, oplost en niet onnodig juridiseert.
Rechtsvragen leiden doorgaans tot doorprocederen
De Belastingdienst onderscheidt feitelijke geschillen en rechtsvragen. Bij feitelijke geschillen wegen onder meer het financiële belang, het mogelijke uitstralingseffect en de brede impact op burgers en ondernemers mee. Bij rechtsvragen wordt doorgaans doorgeprocedeerd.
Wanneer een rechterlijke uitspraak botst met een standpunt van een kennisgroep binnen de Belastingdienst, kan een burger of ondernemer worden meegezogen in een juridische procedure. De Belastingdienst wil dan duidelijkheid verkrijgen over de uitleg of toepassing van de wet, terwijl de betrokkene met de financiële en mentale gevolgen wordt geconfronteerd.
Als alternatief voor doorprocederen noemt de IBTD onder meer schikken, mediation, sprongcassatie en massaal bezwaar.
Afwegingskader en onafhankelijke blik ontbreken
Volgens de IBTD beschikt de Belastingdienst over verschillende waarborgen, waaronder het vierogenprincipe, vaktechnisch overleg en Team Cassatie. Een expliciet afwegingskader of werkinstructie voor de beslissing om door te procederen ontbreekt echter.
De inspectie beveelt daarom aan een afwegingskader en werkinstructie te ontwikkelen, waarin de omstandigheden van en gevolgen voor burgers en ondernemers expliciet worden meegewogen.
Daarnaast adviseert de IBTD om bij hoger beroep een frisse en onafhankelijke blik op de zaak te organiseren. Dit kan bijdragen aan het voorkomen van tunnelvisie.
Tot slot moet de Belastingdienst signalen uit individuele zaken beter registreren, bundelen en analyseren, zodat terugkerende knelpunten kunnen worden benut voor organisatiebreed leren en structurele verbeteringen.





Geef een reactie