De verkorting van de partneralimentatieduur heeft nog niet geleid tot een aantoonbare stijging in arbeidsparticipatie, arbeidsomvang of financiële onafhankelijkheid van alimentatiegerechtigden.
Dit blijkt uit het onderzoek ‘Tussenevaluatie Wet herziening partneralimentatie’. Deze wet die op 1 janauri 2020 in werking is getreden verkort de maximale duur van partneralimentatie van twaalf naar maximaal vijf jaar of de helft van de duur van het huwelijk, met enkele uitzonderingen voor langdurige huwelijken en jonge kinderen. Ook is er een hardheidsclausule opgenomen die verlenging mogelijk maakt bij schrijnende gevallen.
Belangrijkste bevindingen
- De verkorting van de alimentatieduur heeft tot nu toe nog niet geleid tot een aantoonbare stijging in arbeidsparticipatie, arbeidsomvang of financiële onafhankelijkheid van alimentatiegerechtigden. Ook ervaren alimentatieplichtigen geen duidelijke versnelling om financieel een nieuw leven op te bouwen.
- Omdat de wettelijke maximale alimentatieduur pas recent verloopt, kan het daadwerkelijke effect op langere termijn nog niet worden vastgesteld. De fase na beëindiging van de alimentatie is hiervoor cruciaal.
- Op de hardheidsclausule is nog nauwelijks een beroep gedaan en tot nu toe is er geen verlenging van alimentatie toegekend. De effectiviteit van deze clausule blijft dus onzeker; meer jurisprudentie en duidelijke toetsingsrichtlijnen zijn nodig.
- Er zijn geen duidelijke signalen dat de gekozen uitzonderingsgrenzen (vijftien jaar huwelijk en twaalf jaar voor kinderen) te ruim of te beperkt zijn; rond de kinderleeftijd wordt wel opgemerkt dat ook zorg voor oudere kinderen intensief kan zijn.
Aanbevelingen
De eindevaluatie van de Wet herziening partneralimentatie dient plaats te vinden nadat de huidige termijn van vijf jaar is verstreken, zodat de langetermijneffecten van de wet daadwerkelijk kunnen worden vastgesteld. Daarbij is het belangrijk om specifiek te kijken naar de toepassing van de hardheidsclausule in de praktijk en naar hoe financiële onafhankelijkheid van alimentatiegerechtigden zich verhoudt tot de armoedegrens. Daarnaast vraagt de evaluatie om extra aandacht voor de werking van de regeling in zogenoemde grensgevallen, bijvoorbeeld rond leeftijden of de duur van het huwelijk, zodat duidelijk wordt of deze uitzonderingen voldoende recht doen aan verschillende situaties.
Geef een reactie