Vanaf 1 juli 2026 krijgt FIU-Nederland een nieuwe bevoegdheid: het tijdelijk opschorten van verdachte transacties. Hiermee kan FIU-Nederland meldingsplichtige instellingen verzoeken een transactie tijdelijk niet uit te voeren. Instellingen zijn verplicht zo’n verzoek op te volgen.
Als Financial Intelligence Unit analyseert FIU-Nederland meldingen van ongebruikelijke transacties. Met de nieuwe opschortingsbevoegdheid kan tijdens zo’n analyse worden ingegrepen wanneer een transactie mogelijk verband houdt met witwassen, onderliggende criminaliteit of terrorismefinanciering.
De bevoegdheid wordt per 1 juli 2026 opgenomen in de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft, artikel 17a). Vanaf 10 juli 2027 wordt deze ook opgenomen in de nieuwe Implementatiewet ter voorkoming van witwassen en terrorismefinanciering (Iwt).
Hoe werkt de opschortingsbevoegdheid?
Wanneer FIU-Nederland een opschortingsverzoek doet, moet de betreffende instelling dit onverwijld opvolgen. Dat betekent dat de transactie zo snel mogelijk en zonder onnodige vertraging wordt tegengehouden. De opschorting kan maximaal vijf werkdagen duren. Wanneer FIU-Nederland handelt op verzoek van een buitenlandse FIU kan deze periode oplopen tot tien werkdagen.
Tijdens deze periode analyseert FIU-Nederland de transactie en wordt beoordeeld of verdere maatregelen nodig zijn. Na afloop van de termijn moet de instelling de opschorting beëindigen, tenzij FIU-Nederland eerder aangeeft dat dit al kan.
De bevoegdheid wordt alleen ingezet wanneer daar een duidelijke aanleiding voor is, bijvoorbeeld bij sterke aanwijzingen van witwassen of terrorismefinanciering. Het uitgangspunt is steeds dat de bevoegdheid proportioneel wordt toegepast.
Internationale samenwerking
Veel buitenlandse FIU’s beschikken al over een vergelijkbare bevoegdheid. Door deze bevoegdheid ook in Nederland in te voeren, wordt de internationale samenwerking versterkt. Zo kan een buitenlandse FIU Nederland verzoeken een transactie op een Nederlandse rekening tijdelijk tegen te houden, en kan Nederland datzelfde verzoek doen aan buitenlandse FIU’s.
Voor welke instellingen?
FIU-Nederland kan elke meldingsplichtige entiteit verzoeken een transactie op te schorten. In de praktijk gaat het vooral om banken, crypto-dienstverleners en betaaldienstverleners.
Informatieplicht en uitvoering
Wanneer een transactie wordt opgeschort, moet de instelling de cliënt hierover informeren. Dit is geen schending van het zogenoemde tipping-off-verbod, omdat dit verbod alleen geldt voor meldingen van ongebruikelijke transacties aan FIU-Nederland.
Als een transactie al is uitgevoerd — bijvoorbeeld bij instant payments — kan deze niet meer worden tegengehouden. In dat geval moet een bedrag ter grootte van de transactie worden geblokkeerd, voor zover er saldo beschikbaar is.
Na afloop van de opschorting wordt het bedrag vrijgegeven, tenzij opsporingsdiensten beslag leggen.
Instellingen die een opschortingsverzoek uitvoeren kunnen volgens de Wwft niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele economische schade die hun cliënt daardoor lijdt.
Europese ontwikkelingen
Ook op Europees niveau worden nieuwe regels voorbereid in het zogenoemde AML-pakket (Anti-Money Laundering). Dit pakket moet de antiwitwasregels binnen de EU verder harmoniseren en bevat eveneens een opschortingsbevoegdheid voor FIU’s. De Europese regels worden naar verwachting medio 2027 van kracht.
Voor vragen over de nieuwe bevoegdheid kunnen meldingsplichtige instellingen contact opnemen met de frontoffice van FIU-Nederland of de veelgestelde vragen raadplegen.
Geef een reactie