Een aanzienlijke groep Nederlandse huishoudens laat kansen op extra rendement onbenut doordat zij niet beleggen, ondanks dat daarvoor wel financiële ruimte bestaat. Dit kan ertoe leiden dat deze huishoudens op langere termijn een tekort aan middelen ervaren. De Autoriteit Financiële Markten (AFM) zet zich in om belemmeringen voor beginnende beleggers te verminderen.
Uit recent AFM-onderzoek blijkt dat in 2024 circa een derde van de huishoudens niet belegde, terwijl zij beschikten over meer liquide middelen dan de door het Nibud geadviseerde buffer. Een deel van deze groep bestaat uit gepensioneerden met een beperkte beleggingshorizon, maar ook onder niet-gepensioneerden is sprake van onbenut vermogen. Ongeveer 800.000 huishoudens combineren het niet beleggen met voldoende vermogen én een risico op toekomstige financiële tekorten, doordat de pensioenopbouw in de eerste en tweede pijler ontoereikend is. Voor deze groep kan beleggen een zinvolle aanvulling zijn. In veel gevallen is er bovendien substantiële financiële ruimte, soms van ten minste € 30.000 boven de aanbevolen buffer. Extra rendement zal niet altijd voldoende zijn om toekomstige tekorten volledig te compenseren, maar kan de financiële positie wel verbeteren zonder dat consumptie hoeft te worden beperkt.
Gebrek aan kennis
De belangrijkste redenen om niet te beleggen zijn een gebrek aan kennis, een hoge risicoperceptie en persoonlijke voorkeuren. Opvallend is dat sommige huishoudens menen onvoldoende middelen te hebben om te starten, ondanks dat zij feitelijk over voldoende vermogen beschikken. Percepties over benodigde kennis, risico’s en instapdrempels spelen hierbij een belangrijke rol.
De AFM benadrukt dat verantwoord beleggen onderdeel kan zijn van duurzame vermogensopbouw. Daarbij is het van belang dat alleen vermogen wordt ingezet dat op langere termijn kan worden gemist, dat voldoende spreiding wordt toegepast en dat kosten inzichtelijk zijn. Naast beleggen in box 3 bestaan ook mogelijkheden binnen de tweede en derde pijler. De AFM zet zich in om toetredingsdrempels te verlagen, met behoud van een adequaat niveau van beleggersbescherming.
Bron: AFM, 1 mei 2026
Toch wel slim om niet te beleggen (anders dan de boterham) want ze missen zo ook de kans op een verlies.